Nele, juriste, verbonden aan Justitiëel Welzijnszorg Turnhout, en dus ook werkzaam in Merksplas, had Eli, de Koerd uit Turkije al beluisterd en begeleid, maar omdat hij zo een verdrietige indruk op haar gemaakt had, vroeg ze me om met hem eens te praten; "Hij heeft iemand nodig, die naar hem kan luisteren", zo zei Nele. Tijdens mijn eerste bezoek was ik heel verbaasd dat hij al wat Nederlands sprak. Hij vertelde dat hij amper zestien jaar oud was toen hij Turkije verliet, want hij wilde geen soldaat worden. Kan iemand tegen zijn eigen vader, moeder, zussen of broers vechten? Enkele van zijn broers en zussen woonden al in Antwerpen en waren in het bezit van officiële papieren om in België te verblijven. Hij kwam ook naar Antwerpen en vroeg er asiel aan, en begon lessen Nederlands te volgen. Zijn asielaanvraag werd enkele tijd later geweigerd, maar hij ging in beroep. "Een gesprek voor mijn hart" Toen gebeurde er iets waardoor hij in aanraking kwam met de politie (heel waarschijnlijk ging het om drugs, want Antwerpen is de plaats bij uitstek) en kreeg vier maanden gevangenisstraf. Hij kwam vrij en ontmoette een vrouw uit Charleroi, Koerdisch van afkomst, en trouwde met haar voor de Imam. Toen kwam hij een tweede keer in aanraking met de politie. Tijdens een politiecontrole had hij teveel contant geld op zak en dit was verdacht. Eli pleit onschuldig. Hij werd echter tot vier maanden veroordeeld. Na zijn straf moest hij in Merksplas blijven omdat hij niet in het bezit was van enig officieel document. Hij hoopte een verblijfsvergunning te krijgen omwille van humanitaire redenen (getrouwd voor de Imam). Er was een eerste poging tot repatriëring, maar hij weigerde. Dit is de periode dat ik hem voor het eerst ontmoette. "Hoe kan ik terug naar Turkije gaan, ik geen Turk, ik een Koerd. Ik wil niet doden." Ik hoorde deze woorden vele keren tijdens mijn eerste gesprek... Maar op het eind van het gesprek hoorde ik ook "ik wil vrij, ik wil een kindje maken, ik wil leven". Op mijn vraag of hij nog verder bezoek wilde ontvangen, antwoordde hij: "Ja, want de gevangenis is niet goed voor mijn hoofd, ik wil zo graag een gesprek voor mijn hart; zoals vandaag". Ik beloofde veertien dagen later terug te komen. Toch zag ik hem al een week nadien, want de psycholoog van de gevangenis (bij wie Eli altijd terecht kon) was diep bezorgd om hem. Enkele dagen na mijn eerste bezoek was een man van d Dienst Vreemdelingenzaken (DVZ) bij hem op bezoek geweest en Eli was hierdoor totaal ontredderd. "Mijn hart is kapot" Ik vroeg hem hoe het gesprek met DVZ verlopen was. Hij zat daar nog lijkbleek en vertelde in flarden hoe deze man alléén over repatriëring gesproken had. Hij had telkens geantwoord: "Ik geen Turk, ik Koerd, ik kan niet terug naar Turkije, ik niet doden". De man van DVZ kwam niet verder met zijn ondervraging en was nogal agressief opgetreden, zelfs zó bedreigend voor Eli, dat hij bewusteloos viel. De dokter werd erbij geroepen, maar de man van DVZ was reeds verdwenen. Schijnbaar wist hij genoeg. Dit alles heeft hij op vele manieren herhaald, telkens wilde hij het opnieuw vertellen. Toen ik vroeg of z'n vrouw van dit alles op de hoogte was, zei hij: "Mijn vrouw heeft het al zo moeilijk, ik kan dat niet vertellen". Weer een week later ontmoette ik hem opnieuw. Ik had hem slecht nieuws te vertellen, want hij maakte geen enkele kans om in België te blijven. Omdat hij twee keer veroordeeld was, werd een ministerieel besluit genomen dat hij het land moest verlaten. Niemand kon dit besluit nog ongedaan maken. Daardoor verviel ook zijn aanvraag om in België te blijven omwille van humanitaire redenen. Bij elke weigering van Eli om gerepatrieerd te worden, zou hij terug gebracht worden naar Merksplas. Na enkele weigeringen zou men deze procedure stoppen en voortaan zou hij voor altijd, "naamloos en vergeten" in de gevangenis verblijven. De juriste had voor mij opgeschreven "tot de dood". Ik heb hem geroepen maar wist niet wat en hoe ik het kon vertellen. Er kwamen woorden en toen hij hoorde dat hij geen kans had om in België te blijven en alleen repatriëren mogelijk was, verdween alle leven uit zijn ogen. Hij stamelde nog: "M'n hart is kapot". Daar in Merksplas heb ik Eli zien ophouden te leven, zien sterven. Hij bleef met z'n enorm verdriet alleen en mompelde: "Ik nooit naar Turkije, ik Koerd, ik nooit naar Turkije". "Mag ik volgende week langskomen", vroeg ik wat later. "Ik wil niemand meer zien, hart kapot, ik dood, ik blijf hier... altijd". Na een lange stilte stond hij op, gaf me een hand en bedankte me. Gelukkig had ik na dit gesprek geen andere cliënten meer... want woorden had ik niet meer. Later hoorde ik dat Eli al heel vlug gerepatrieerd werd. Hoe zou deze repatriëring gegaan zijn?