Toch is er een groot probleem. De kerk in West-Europa is een grijze panterbeweging. Als je veertig bent, ben je de jongste. Dat is op de duur niet alleen frustrerend maar ook bedreigend wanneer je dit als theoloog bekijkt. Immers, de grote groep onder veertig valt helemaal weg. Deze mensen komen maar in de kerk omwille van de kinderen (doopsel, vormsel). De officiële kerk geeft hiermee de indruk dat ze niet geïnteresseerd is aan deze groep mensen. In de West-Europese landen ontwikkelt de kerk zich tot een burgerlijke kerk voor hen die de religie eigenlijk niet nodig hebben. Maar deze groep houdt meestal de parochies wel in stand.

Ik denk ook dat de (beperkte) aanwezigheid van vrouwen in kerkelijke ambten de ontwikkeling van het ambt als dusdanig ten goede komt. Vrouwen maken door b.v. halftijds als pastorale werkster te functioneren, duidelijk dat je ook taken beperkt kan realiseren. Dat is een grote steun voor vele priesters. Ook zij worden overvraagd met het takenpakket dat ze hebben. Aan de andere kant werd het de laatste jaren verboden te spreken over de wijding van vrouwen of, meer recent, over het diakenambt voor vrouwen. Dat is natuurlijk geen positieve ontwikkeling, maar wanneer men dat een beetje gedistantieerd wetenschappelijk bekijkt, wordt duidelijk dat deze verboden er natuurlijk maar gekomen zijn ómdat er een praktijk is die daartoe aanleiding geeft. Dit is vergelijkbaar met de reden waarom Paulus gezegd heeft dat de vrouwen in de ecclessia moesten zwijgen. Hij kon dat alleen maar zeggen omdat er een andere praktijk was. Dus er is al iets veranderd.