Islam: een gecompliceerd verschijnsel

25/05/2005
Jan de Leeuw

Marcel Poorthuis zal niet de illusie hebben dat zijn artikel 'Kinderen van Abraham' het laatste woord kan zijn in de discussie over de islam. Ik kan niet nalaten op enkele items in het artikel te reageren Om het zo bondig mogelijk te houden doe ik dat door heel kort iets te zeggen over een aantal items met tussen haakjes het paginanummer van het artikel waar dat item voorkomt.
Mediahype (621). Ik vind dat een hype is: een kleinigheid die enorm wordt opgeblazen. Nou, de islamproblematiek is allerminst een kleinigheid en heeft zoveel aspecten dat het nooit dekkend kan worden beschreven. Er is dus geen enkele reden om hier van een hype te spreken, noch om andere scribenten van eenzijdigheid te betichten. De auteur doet er trouwens zelf vrolijk aan mee.
Mens is beeld van God (618, met een 'oneindige waardigheid' nog wel, 619). Nog afgezien van de vraag of 'beeld van God' wel de juiste interpretatie is van Genesis 1,26, heeft de wetenschap ons toch wel geleerd om de mens minder centraal te stellen.
Geloof is niet knellend  of neerbuigend (619). Het geloof van Rome vertoont wel degelijk trekken daarvan, en niet van 'uiterste helderheid en vrijheid'.
Intolerante tolerantie (620). Men verzet zich niet tegen de godsdienst als zodanig, maar tegen aspecten daarvan die in onze cultuur als mensonwaardig worden beschouwd, b.v. achterstelling van vrouwen.
Hoofddoekjes (621) zijn een gecompliceerd verschijnsel. Geen bezwaar als een vrouw in volle vrijheid daarmee haar geloof wil uitdragen, wel als en in zover de hoofddoek een gevolg en teken van onvrijheid is, en/of door het massaal dragen daarvan macht wil worden uitgeoefend.
Recht op bijzonder onderwijs (622). Het is allerminst denkbeeldig dat in islamitische scholen anti-democratische denkbeelden worden verkondigd; enig toezicht van overheidswege is dus noodzakelijk.
Katholieke emancipatie (625). In het Nederland van anderhalve eeuw geleden met een dominante protestante cultuur was het noodzakelijk om eigen instituties op te richten. In het Nederland van vandaag zijn die voor het merendeel niet meer nodig en passen ze ook niet. We vinden niet meer dat de katholieken als zodanig een bepaalde aparte positie moeten innemen. Als de moslims dat nu gaan doen zetten we de klok terug; zij hoeven nu niet tegen een dominante godsdienst op te tornen en kunnen dus gewoon met ons meedoen zonder hun geloof geweld aan te doen.
Minnaret (625). Op zich geen bezwaar, maar wel als dat symbool van macht wordt; onze hoge kerktorens van vroeger waren dat ook, we vinden dat nu niet meer gepast. Bovendien komt veel geld voor moskeeën uit het Midden-Oosten, vooral Saudi-Arabië, met gevaar voor ongewenste beïnvloeding van daar uit.
Secularisatie (626). De overheid heeft wel degelijk de taak de maatschappelijke samenhang te bevorderen; religieuze segregatie is met die samenhang in strijd.
Bidden (626) Jezus zegt: als je wil bidden, ga dan de binnenkamer in. Moslims doen het massaal en openbaar. Op zich geen bezwaar, maar het gevaar van machtsuitoefening, sociale dwang en menselijk opzicht is levensgroot.                          
Vasten (626) De zin van vasten zal opnieuw doordacht moeten worden, het vroegere idee van lichamelijke 'versterving' is achterhaald. Het islamitische vasten vertoont bovendien merkwaardige trekjes: overdag niets, 's avonds alles, waardoor het m.i meer een cultuur-verschijnsel is dat weinig spirituele zin heeft.
Religieus gesprek (627). Best nuttig om van elkaars benadering kennis te nemen; dat gesprek vindt in de praktijk overigens meestal plaats tussen 'deskundigen', die in feite weinig invloed hebben op hun 'achterban'. Maar de echte oplossing van het islamprobleem zal moeten komen van wederzijdse openheid en contact in het gewone dagelijkse verkeer, ook van westerse
mannen met moslima's, zodat men elkaar als medemensen accepteert en met elkaar echt samenleeft.

Reageren op bovenstaande reactie kan door onderstaand formulier in te vullen en op de knop verzenden te klikken.
Indien gewenst, wordt uw reactie anoniem op de website geplaatst (als u het vakje "Graag anoniem" aankruist). We vragen wel je bekend te maken aan de TGL-redactie door het vak "Naam" in te vullen.