Vorig jaar in september las ik een artikel over ontwikkelingssamenwerking. Er werd verteld dat men in een Afrikaans land vijf jaar zwaar werk geleverd had om tot een mentaliteitsverandering te komen aangaande anticonceptie. Het doel was de verspreiding van AIDS tegen te gaan. De paus kwam er op bezoek en gaf een pleidooi tegen. Gevolg: vijf jaar hard werken ging verloren en de verspreiding van de ziekte was niet meer tegen te houden. (Zoveel onschuldige kinderen met aids, kinderen die ouderloos achterblijven...)
Met dit voorbeeld wil ik niet eens een oordeel vellen over de paus. Maar misschien even vragen of het verantwoord is kritiekloos bepaalde stellingen aan te nemen omdat ze verkondigd worden door iemand die het zou moeten weten.
In de tijd van Daens werden arbeiders zoet gehouden door hen te vertellen dat ze naar de hemel zouden gaan als ze goed werkten voor de bazen en nederig waren. Een beetje kritische zin had er misschien kunnen voor zorgen dat er wat minder kinderen crepeerden?
In diezelfde eeuw gingen jonge kloosterzusters naar Afrika om het geloof te verspreiden en hun hemel te verdienen. Ze waren dikwijls onvoorbereid, kenden de taal niet, de gevaren van het klimaat niet. Velen stierven kort na hun aankomst. Kan dat de bedoeling zijn van een liefhebbende God?
Lees er eens wat kloosterregels op na van 100 jaar geleden en ouder. Deze werden meestal door enkele godvruchtige dames opgesteld. Zij waren zich bewust van hun "zondigheid" (erfzonden), en daardoor maakten ze deze leefregels bijzonder streng. Verschillende keren bracht de bisschop wijzigingen aan omdat zij zichzelf lichamelijk zouden hebben tekort gedaan. Hoe ver mag nederigheid gaan?
Laat ons terug gaan naar de bron van ons geloof. Hoe volgzaam was Jezus die als jood was opgevoed? Laat ons die "verhaaltjes" dan eens letterlijk nemen. Wat deed hij als jonge knaap toen hij zijn ouders de stuipen op het lijf joeg en zonder hen "te verwittigen" in het huis van God vertoefde? Ook "Eer uw vader en uw moeder" had hij geleerd.
En wat als hij in conflict ging met wetsgetrouwen over de zondagsrust: "Heilig steeds de dag des Heren". En zelfs als dit niet letterlijk zo gebeurd is, is het beeld van Jezus niet dat van iemand die zonder nadenken deed wat men hem geleerd had. Hij beleefde in zijn hart de wet. Of de "Geest" i.p.v. de "Letter" van de wet.